เปรียบเทียบความยุติธรรมตะวันตกกับพระพุทธศาสนาเถรวาทและกฎหมายไทย

Authors

พระคทาวุธ คเวสกธมฺโม (เพ็งที), ศ.ดร.บรรเจิด สิงคะเนติ

Published

วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ

Abstract

Comparison of justice among the western, Theravada and Thai laws

This research aims to study 1) the background, the meaning and the form of
justice, 2) the concept of justice according to Theravada Buddhism and 3) the
comparison of justice among the Western, Buddhism and Thai laws.

The results showed that the concept of justice in the Western antiquity was
adhered to God but later it was adhered to laws using them as principles to maintain
justice in the society. Nowadays Western society has upheld positive law justice
which is under the principle of justice (general principle of law). Justice has become
laws giving importance and taking into consideration the value of laying principles to
the society.

The concept of justice which adheres to the laws issued by sovereign is
the ultimate justice. However, as a result it has a caveat which allows the sovereign
capricious power. Regarding the justice in the concept of Theravada Buddhism, there
is no caste division. Everybody is equal in reaching the ultimate truth in Buddhism i.e.
“nirvana”. Justice is, therefore, the way that makes human beings reach the ultimate
truth in Buddhism.

The important things are that there must be space, right, freedom
and equality as these are the areas of justice. To create these areas human beings
should be encouraged to commit good karma together because the law of justice is
always precise. The principles of the four unbound states of mind and the four
prejudices should be adhered in order to create true justice (conformity to the law).

The similarity between the justice in the western and Buddhism is that
relative truths are being used as principle of justice. In addition, the relative truths in
the western are controlled by the principle of justice (general principle of law).
Relative truth principle must align with justice principle. Similarly, relative truths i
Buddhism are controlled by ultimate truth principle i.e. relative truth principle must
align with natural truth principle (ultimate truth principle). Nevertheless, there are
differences in the similarity. Justice principle (general principle of law) in the western
only makes people live together with balance and justice but natural truth principle
(ultimate truth principle) in Buddhism not only aims to make people live together
with balance and justice but also is the way to make people reach the ultimate truth
which is nirvana.

From Sukhothai to Ratanakosin eras and before law revolution, justice
principle in Thai society was influenced by Thammasat and the teachings in
Buddhism. It was considered Dhammalism era in which all society structures,
including ruler, law, justice principle, culture, tradition and way of live of people in
the society, were harmonized in the same direction having dhamma as the core. This
resulted in unity, support, consideration, generosity and morality in the society.
Justice therefore arose. However, once entering the era of law revolution, Thai justice
principle with dhamma as a core has been replaced by justice principle of the
western. The law which is the principle of justice is a reflection of culture and
tradition in the part of value. When the Thai society adopted the western concept, it
led to conflicts between western and Thai cultures. The employed law or western
justice principle were not aligned with the context of Thai society. The current
problems in Thai society including lack of unity has partly stemmed from the
adoption of western justice principle.

In this study, it is seen that justice principle in the western, Theravada
Buddhism, and Thai laws have a common point which is “the principle of innocence
is more important than justice”. If people do not possess innocence, justice will not
exist. People can be innocent by employing four dhamma principles which are
shamefulness and moral dread, mind-purifying dhamma, peacefulness and virtues of
a good man. When people are filled with these four dhamma principles they are
considered noble like deity. Law is the important variable which is a tool for creating
justice or connecting all stakeholders making them live in harmony and peacefully. I
therefore think that law must be unified with justice and aligned with society
context. Law must exist to prevent wrong doings and promote good doings
promoting the mind and wisdom development which will eternally maintain justice
in the society.

บทคัดย่อ

วิทยานิพนธ์นี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ
1) ศึกษาความเป็นมา ความหมาย และรูปแบบของความยุติธรรม
2) ศึกษาแนวคิดความยุติธรรมตามแนวพระพุทธศาสนาเถรวาท
3) ศึกษาเปรียบเทียบความ ยุติธรรมของตะวันตกกับพระพุทธศาสนาและกฎหมายไทย

ผลการศึกษาพบว่าแนวคิดความยุติธรรมตะวันตกในสมัยโบราณได้ยึดติดอยู่กับพระเจ้าแต่ใน เวลาต่อมาความยุติธรรมก็คือกฎหมายเพื่อใช้เป็นหลักเกณฑ์ในการผดุงความยุติธรรมของสังคมร่วม กันแต่ในปัจจุบันนี้สังคมตะวันตกได้ยึดถือความยุติธรรมตามสำนักกฎหมายบ้านเมือง

โดยอยู่ภายใต้ เงื่อนไขของหลักความยุติธรรม (หลักกฎหมายทั่วไป) และความยุติธรรมได้แปรสภาพมาเป็นกฎหมาย โดยให้ความสำคัญและได้คำนึงถึงคุณค่าในเรื่องของการวางกฎเกณฑ์ลงมาสู่สังคมได้เป็นอย่างดี

ทั้งนี้ การที่มีแนวคิดเกี่ยวกับความยุติธรรมโดยให้ยึดถือตามกฎหมายที่ออกมาจากรัฏฐาธิปัตย์เป็นสิ่งที่ยุติ ธรรมที่สุด แต่ด้วยเหตุนี้ก็ส่งผลให้รัฏฐาธิปัตย์เกิดช่องโหว่ในการใช้อำนาจตามอำเภอใจได้ สำหรับ ความยุติธรรมตามแนวคิดของพระพุทธศาสนาเถรวาทไม่มีการแบ่งชนชั้นวรรณะ ทุกคนมีความเสมอ ภาคเท่าเทียมกันในการเข้าถึงความจริงสูงสุดคือ “พระนิพพาน”

ความยุติธรรมจึงเป็นหน ทางที่ทำให้ มนุษย์เข้าถึงความจริงสูงสุดของพระพุทธศาสนา สิ่งสำคัญต้องให้มีพื้นที่ สิทธิ เสรีภาพ และความ เสมอภาค เพราะเป็นพื้นที่ของความยุติธรรมการจะทำให้มีพื้นที่ตรงนี้เกิดขึ้นได้ก็ด้วยการส่งเสริมให้ มนุษย์มุ่งทำแต่กรรมดีร่วมกันเพราะกฎแห่งกรรมยุติธรรมและเที่ยงแท้เสมอ โดยยึดตามหลักของ พรหมวิหาร 4 และอคติ 4 จึงจะทำให้เกิดความยุติธรรม (อวิโรธนะ) ได้อย่างแท้จริง…

(2558). เปรียบเทียบความยุติธรรมตะวันตกกับพระพุทธศาสนาเถรวาทและกฎหมายไทย. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ, 4(2), —.